Chuẩn bị gì cho bé đi học mẫu giáo: Chi tiết A-Z
Tiếng khóc xé lòng ở cổng trường. Bàn tay nhỏ xíu bấu chặt lấy áo mẹ không chịu buông. Ánh mắt hoang mang tìm kiếm người thân giữa một lớp học toàn những gương mặt xa lạ.
Nếu bạn là một người làm cha, làm mẹ chuẩn bị gửi con đến trường mầm non, hẳn những hình ảnh này đã xuất hiện trong tâm trí và khiến bạn trằn trọc nhiều đêm liền. Bạn lo lắng con sẽ ăn ngủ ra sao, có bị bạn bắt nạt không, có khóc cạn nước mắt chờ mẹ đón về hay không. Sự hoang mang ấy là điều hoàn toàn bình thường. Nó xuất phát từ bản năng bảo vệ con của bất kỳ phụ huynh nào.
Thực tế, bước ngoặt đầu đời này có suôn sẻ hay không phụ thuộc rất lớn vào sự chuẩn bị từ trước đó nhiều tháng. Vậy rốt cuộc, chuẩn bị gì cho bé đi học mẫu giáo để hành trình này bớt đi những giọt nước mắt và thêm vào đó là những nụ cười rạng rỡ? Hãy cùng bóc tách từng lớp của vấn đề, từ tâm lý, sức khỏe cho đến những vật dụng nhỏ nhất.
Chuẩn bị tâm lý: Hành trang “vô hình” nhưng nặng nhất
Nhiều phụ huynh sai lầm khi nghĩ rằng chỉ cần sắm đủ quần áo đẹp, balo xịn là con đã sẵn sàng đến trường. Vật chất rất quan trọng, nhưng tâm lý mới là chiếc chìa khóa quyết định con bạn sẽ hòa nhập nhanh hay chậm. Một đứa trẻ đang quen với vòng tay bao bọc tuyệt đối của gia đình, đột ngột bị “thả” vào một môi trường nề nếp, lạ lẫm chắc chắn sẽ sốc tâm lý nếu không được làm công tác tư tưởng từ trước.
Gieo mầm hứng thú về “ngôi nhà thứ hai”
Khoảng 1-2 tháng trước ngày khai giảng, hãy bắt đầu nói với con về trường lớp. Trẻ nhỏ chưa có khái niệm thời gian rõ ràng, nhưng chúng rất nhạy cảm với thái độ của người lớn. Hãy kể cho con nghe ở trường có cô giáo dịu dàng, có nhiều đồ chơi mới, có cầu trượt, xích đu và rất nhiều bạn bè.
Mỗi buổi chiều đi dạo, bạn có thể cố tình dẫn con đi ngang qua ngôi trường dự định gửi bé. Chỉ tay vào trong và nói: “Con xem kìa, các bạn chơi vui chưa? Sắp tới con cũng được vào đó chơi đấy!”. Hãy biến việc đi học thành một “đặc quyền” của sự trưởng thành thay vì một hình phạt hay sự ép buộc.
Tuyệt đối tránh những câu nói dọa dẫm mang tính kinh điển như: “Hư là mẹ cho đi bộ đội/đi lớp để cô giáo trị nhé!”. Vô hình trung, bạn đang gieo vào đầu trẻ một nỗi sợ hãi tột độ về trường học. Trường học lúc này trong mắt trẻ trở thành một nhà tù, và cô giáo là cai ngục.
Thiết lập lại đồng hồ sinh học
Ở nhà, trẻ có thể ngủ nướng đến 8-9 giờ sáng, ăn rải rác cả ngày và thức chơi đến tận khuya. Nhưng ở trường mẫu giáo, mọi thứ tuân theo một thời gian biểu nghiêm ngặt. Nếu không ép trẻ vào khuôn khổ từ trước, những ngày đầu đi học sẽ là một cuộc chiến thực sự.
Hãy từ từ điều chỉnh giờ giấc sinh hoạt của con cho khớp với lịch trình của trường. Đánh thức con dậy sớm hơn vào lúc 6h30 – 7h sáng. Cho con ăn sáng, chơi đùa, và bắt buộc phải có giấc ngủ trưa từ 11h30 đến 14h. Buổi tối, rèn thói quen đi ngủ trước 21h30. Khi nhịp sinh học đã quen thuộc, trẻ sẽ không bị mệt mỏi hay cáu gắt do thiếu ngủ khi bước vào môi trường mới.
Sức khỏe thể chất: Trận chiến với “ốm vặt”
Bất kỳ chuyên gia nhi khoa hay giáo viên mầm non dày dạn kinh nghiệm nào cũng sẽ nói với bạn sự thật này: Trẻ mới đi học chắc chắn sẽ ốm. Thậm chí là ốm đi ốm lại trong suốt 6 tháng đầu tiên. Môi trường đông đúc, việc chia sẻ đồ chơi chung là điều kiện lý tưởng để các loại virus lây chéo.
Xây dựng “tấm khiên” miễn dịch từ sớm
Đừng đợi đến lúc con sụt sịt mới lo bổ sung dinh dưỡng. Trước khi đi học, hãy đảm bảo chế độ ăn của con đa dạng, giàu vitamin và khoáng chất. Tăng cường các thực phẩm chứa kẽm, vitamin C, và kẽm sinh học để củng cố hệ miễn dịch tự nhiên.
Bên cạnh đó, việc rà soát lại lịch tiêm chủng là yếu tố sống còn. Cúm mùa, phế cầu, thủy đậu, sởi – quai bị – rubella là những mũi tiêm không thể bỏ qua để tạo ra màng chắn bảo vệ phổi và đường hô hấp của trẻ trước những đợt dịch bệnh tại trường học.
Dạy con tự lập trong sinh hoạt cá nhân
Trẻ càng tự lập, càng ít gặp khó khăn khi đi lớp. Các cô giáo mầm non dù có tận tâm đến đâu cũng không thể chăm bẵm 1-1 như ở nhà. Do đó, hãy dạy con những kỹ năng sinh tồn cơ bản nhất.
Hãy dạy con biết cách gọi người lớn khi có nhu cầu: “Cô ơi, con muốn đi tè”, “Cô ơi, con khát nước”, “Cô ơi, bạn đánh con”. Biết cách nhai nuốt thức ăn thô, tự xúc ăn (dù có thể còn rơi vãi), biết tự kéo quần xuống khi đi vệ sinh. Chính những kỹ năng tưởng chừng nhỏ bé này lại giúp trẻ tự tin hơn rất nhiều, không cảm thấy bơ vơ hay bất lực khi không có mẹ ở bên.
Chuẩn bị gì cho bé đi học mẫu giáo: Danh sách vật dụng “bất ly thân”
Khi tâm lý và sức khỏe đã sẵn sàng, đây là lúc chúng ta chuyển sang phần chuẩn bị vật chất. Một chiếc balo được sắp xếp khoa học sẽ là trợ thủ đắc lực cho cả con và cô giáo. Khi được hỏi chuẩn bị gì cho bé đi học mẫu giáo, kinh nghiệm thực tế chỉ ra rằng sự tối giản và tính tiện dụng phải đặt lên hàng đầu.
Quần áo và phụ kiện: Ưu tiên sự thoải mái
Thời trang là thứ xếp sau sự thoải mái trong môi trường mẫu giáo. Một ngày của trẻ xoay quanh việc chạy nhảy, lăn lê, mồ hôi nhễ nhại và có thể là cả những sự cố tè dầm, nôn trớ.
- Quần áo: Chuẩn bị ít nhất 3-4 bộ quần áo thun cotton, thấm hút mồ hôi tốt. Đặc biệt ưu tiên quần chun co giãn thay vì quần có cúc hay khóa kéo phức tạp. Trẻ cần dễ dàng tự thao tác khi có nhu cầu đi vệ sinh gấp.
- Đồ lót và tất: Mang theo 2-3 chiếc quần lót dự phòng (nếu bé đã bỏ bỉm) và 1-2 đôi tất.
- Bỉm tã (nếu cần): Với các bé độ tuổi nhà trẻ (12 – 36 tháng) chưa cai bỉm hoàn toàn, hãy gửi cho cô giáo khoảng 4-5 miếng bỉm mỗi ngày kèm theo một bịch khăn ướt an toàn.
- Giày dép: Một đôi giày lười hoặc dép có quai dán (velcro) là chân ái. Tuyệt đối tránh giày thắt dây vì chúng không chỉ gây khó khăn cho việc tháo xỏ mà còn dễ tuột, gây vấp ngã khi trẻ chạy nhảy.
Mẹo nhỏ nhưng có võ: Hãy thêu hoặc dùng bút marker ghi tên con lên mác quần áo, giày dép, chăn gối. Cô giáo quản lý hàng chục đứa trẻ với hàng núi đồ đạc giống nhau, việc đánh dấu tên sẽ giúp đồ của con không bị thất lạc.
Balo cá nhân: Chiếc túi “thần kỳ” của con
Hãy chọn một chiếc balo có kích thước vừa vặn với lưng trẻ, chất liệu siêu nhẹ và có móc gài trước ngực để chống tuột. Để trẻ tự tay dán những hình sticker yêu thích hoặc treo một chiếc móc khóa nhỏ giọt lên balo. Điều này tạo ra sự kết nối và “quyền sở hữu”, khiến trẻ háo hức muốn mang chiếc balo đó đến trường mỗi sáng.
Trong balo, ngoài quần áo và bỉm, hãy chuẩn bị thêm một chiếc túi nilon sạch hoặc túi zip để cô giáo đựng quần áo bẩn/ướt mang về cuối ngày.
Đồ vật thân thuộc: Vật “trấn an” tâm lý
Đây là bí mật mà các chuyên gia tâm lý nhi khoa thường áp dụng. Trong những ngày đầu xa vòng tay gia đình, trẻ sẽ cảm thấy vô cùng chới với. Hãy cho phép con mang theo một vật dụng nhỏ bé, thân thuộc từ nhà đến trường.
Đó có thể là một con gấu bông đã cũ, chiếc chăn nhỏ con hay đắp, hoặc thậm chí là một chiếc khăn tay có mùi hương của mẹ. “Vật chuyển tiếp” (transitional object) này đóng vai trò như một điểm tựa cảm xúc, giúp xoa dịu nỗi sợ hãi và mang lại cảm giác an toàn cho trẻ khi phải chìm vào giấc ngủ trưa giữa một căn phòng xa lạ.
Ba mẹ cũng cần “đi học”
Chúng ta thường chỉ lo lắng tìm hiểu xem chuẩn bị gì cho bé đi học mẫu giáo, mà quên mất rằng chính bản thân những người làm cha mẹ cũng cần được chuẩn bị tâm lý. Rất nhiều trường hợp, trẻ đã nín khóc và bắt đầu chơi đồ chơi, nhưng mẹ đứng ngoài cửa sổ rơm rớm nước mắt, lưu luyến không rời.
Học cách buông tay
Sự lo âu của bạn có tính lây lan. Nếu bạn chào tạm biệt con với ánh mắt lo lắng, giọng điệu chùng xuống, trẻ sẽ ngay lập tức “bắt sóng” được sự bất an đó. Chúng sẽ nghĩ: “Chắc hẳn nơi này có gì đó rất đáng sợ nên mẹ mới buồn như vậy”.
Hãy áp dụng chiến thuật “chào tạm biệt nhanh gọn và dứt khoát”. Ôm con một cái thật chặt, mỉm cười tươi tắn và nói một câu rõ ràng: “Mẹ đi làm nhé, chiều mẹ sẽ đến đón con ngay khi con ăn xế xong!”. Sau đó, quay lưng bước đi. Dù con có gào khóc gọi với theo, hãy tin tưởng giao con lại cho các cô giáo. Việc bạn nấn ná, thỉnh thoảng quay lại ôm ấp hay lén lút đứng rình ngoài cửa sổ chỉ làm kéo dài cơn khủng hoảng của cả hai mẹ con.
Đừng biến buổi sáng thành cuộc chiến
Hãy thức dậy sớm hơn 15-20 phút so với dự kiến. Đừng để buổi sáng trước khi đến trường ngập tràn tiếng quát mắng thúc giục: “Nhanh lên, muộn giờ làm của mẹ rồi!”, “Sao con lề mề thế!”. Một buổi sáng bắt đầu bằng sự căng thẳng sẽ bào mòn năng lượng tích cực của trẻ, khiến chúng càng có lý do để ghét việc đi học. Hãy giữ một thái độ bình thản, bật một bài nhạc vui nhộn và cùng con sửa soạn hành trang.
Chuyến đi đầu đời của con
Cánh cổng trường mầm non mở ra, đánh dấu bước chân đầu tiên của con ra khỏi vùng an toàn tuyệt đối của gia đình. Chắc chắn sẽ có nước mắt, có những ngày con ốm sốt, có những vết xước xát nhỏ trên tay chân. Khung cảnh đó xót xa chứ. Nhưng sự trưởng thành nào cũng đòi hỏi chúng ta phải bước qua những ranh giới của sự thoải mái.
Việc thấu hiểu tường tận chuẩn bị gì cho bé đi học mẫu giáo không phải là phép màu để xóa sạch 100% sự bỡ ngỡ của con. Đó là cách chúng ta – những người làm cha mẹ – xây dựng một nền móng vững chắc, trang bị cho con bộ giáp an toàn nhất cả về thể chất lẫn tinh thần. Khi bạn bình an và sẵn sàng buông tay, con cũng sẽ dũng cảm bước đi để khám phá thế giới rộng lớn tuyệt diệu ngoài kia.
